Nội dung bài viết
Củi quá to: mua đúng quy cách hay tự chẻ?
Qua những khách từng hỏi máy bổ củi tại NAN, phần lớn muốn xử lý củi để dùng cho nồi hơi. Vấn đề bắt đầu từ củi quá to, nên điều cần làm rõ trước là nhà máy cần củi sau xử lý như thế nào.
Mua củi đúng quy cách giúp chuyển khâu chẻ sang bên cung ứng nếu họ đáp ứng được yêu cầu. Khi hỏi mua, cần thống nhất kích thước, đặc điểm nhiên liệu, cách giao nhận và xử lý lô không phù hợp. Giá theo kg cần được xem cùng độ ẩm và các khoản giao hàng.
Tự chẻ tại nhà máy là phương án để cân nhắc khi có nguồn gỗ phù hợp và đủ điều kiện tổ chức công việc. Nhà máy cần tính cả người làm, thiết bị, mặt bằng, bảo trì và vận chuyển củi sau chẻ đến vị trí sử dụng.
Hai lựa chọn này cần được so bằng số liệu của nhà máy. Có thể tham khảo thêm tiêu chí chọn củi đốt lò để xác định quy cách trước khi trao đổi với bên cung ứng hoặc bên bán máy.

Phiếu thông tin trước khi chọn máy bổ củi
Ảnh chụp cả lô gỗ và một vài mẫu có kích thước sẽ hữu ích hơn mô tả chung “củi to”. Nhà máy có thể ghi sáu nhóm thông tin dưới đây để trao đổi với đơn vị cung cấp máy. Mục nào chưa biết thì ghi lại để kiểm tra, không thay bằng ước lượng thiếu căn cứ.
| Thông tin | Nhà máy cần ghi |
|---|---|
| Gỗ đầu vào | Loại gỗ nếu biết; đặc điểm mắt, nhánh; tình trạng ẩm và tạp chất nhìn thấy |
| Kích thước đầu vào | Chiều dài, đường kính hoặc bề dày thường gặp; mẫu lớn và mẫu khó xử lý |
| Quy cách sau bổ | Kích thước cần dùng, căn cứ khâu tiếp nhận và cấp nhiên liệu của hệ thống |
| Khối lượng phải xử lý | kg/ngày hoặc tấn/ngày thực tế; lượng thường xuyên và thời điểm tăng cao |
| Thời gian và nhân sự | Số giờ thực dành cho chẻ củi; người có thể bố trí cho cả việc đưa gỗ và thu gom |
| Điều kiện lắp đặt | Nguồn điện, mặt bằng, cách đưa gỗ đến máy và chuyển củi đi; ảnh khu vực dự kiến |
Phiếu này giúp làm rõ nhu cầu, chưa thay cho đánh giá kỹ thuật của đơn vị cung cấp. Nếu chỉ một phần lô củi cần bổ, nên ghi riêng phần đó để tránh chọn máy theo toàn bộ lượng nhiên liệu sử dụng.
Lực đẩy khác với năng suất xử lý củi
Khi xem máy chẻ củi thủy lực, cần phân biệt lực đẩy, kích thước gỗ máy tiếp nhận được và lượng củi xử lý trong một giờ. Con số lực đẩy thường được gọi theo tấn lực, không phải số tấn củi máy xử lý mỗi giờ. Trong danh mục máy chẻ củi của Champion, lực đẩy và thời gian chu kỳ cũng được công bố thành hai thông số riêng.
Năng suất thực cần được xem trong cả chu trình: đưa gỗ vào vị trí, bổ, đưa phần củi ra và chuẩn bị lượt tiếp theo. Một đoạn video chỉ quay lúc máy đang bổ chưa cho thấy thời gian của toàn bộ công việc.
Khi nhà cung cấp đưa thông số năng suất, nên hỏi rõ loại gỗ, kích thước mẫu, số người làm và khoảng thời gian dùng để tính. Nếu mẫu thử khác nhiều với gỗ nhà máy đang nhận, kết quả cần được đánh giá lại trước khi chọn cấu hình.
Tên gọi “máy bổ củi công nghiệp” cũng chưa đủ để xác định máy phù hợp. Hồ sơ đúng model, điều kiện sử dụng và công việc thực tế mới là cơ sở để trao đổi với bên cung cấp.
So chi phí mua củi đúng cỡ với tự chẻ
Nên chọn cùng một kỳ, chẳng hạn một tháng, và cùng lượng củi đạt quy cách cần dùng làm cơ sở so sánh. Độ ẩm, chất lượng nhiên liệu và điểm giao nhận cũng cần tương đương; nếu khác, phải ghi rõ trước khi kết luận phương án nào có chi phí thấp hơn.
Khi hỏi giá máy chẻ củi thủy lực, nên yêu cầu báo giá ghi rõ model, cấu hình, hạng mục đi kèm, giao lắp và phạm vi hỗ trợ. Một mức giá không kèm những thông tin này chưa đủ để so hai phương án đầu tư.
Bảng các khoản cần ghi cho hai phương án:
| Khoản chi | Mua củi đúng cỡ | Tự chẻ tại nhà máy |
|---|---|---|
| Tiền củi | Đơn giá × lượng nhận | Đơn giá gỗ đầu vào × lượng nhận |
| Giao và dỡ hàng | Ghi khoản đã gồm, khoản trả riêng | Ghi khoản đã gồm, khoản trả riêng |
| Máy và đầu tư ban đầu | Xác định thiết bị nội bộ còn cần; nếu có đầu tư, phân bổ theo cùng cách | Khoản phân bổ chi phí máy và lắp đặt theo kỳ; ghi tiền đầu tư ban đầu riêng |
| Điện | Phần phát sinh tại nhà máy | Điện chẻ và thiết bị phụ trợ thực dùng |
| Nhân công | Nhận, kiểm, di chuyển và cấp liệu | Thêm người đưa gỗ, chẻ, thu gom theo công việc thực |
| Bảo trì và mặt bằng | Khoản thực phát sinh | Bảo trì máy, vật tư và khu vực chẻ/lưu củi |
| Phần không dùng được | Ghi lượng và cách xử lý | Ghi lượng và cách xử lý sau chẻ |
Đơn giá nhiên liệu dùng đồng/kg hoặc đồng/tấn thống nhất; khối lượng dùng kg hoặc tấn; các khoản chi quy về đồng trong cùng kỳ. Sau đó có thể chia tổng chi phí chuẩn bị cho khối lượng củi thực đạt quy cách để có mức đồng/tấn củi sẵn sàng sử dụng.
Giữ cùng cách tính VAT và phạm vi giao nhận. Nếu vận chuyển đã nằm trong giá củi thì không cộng lại. Khi dùng khoản phân bổ đầu tư theo tháng để so chi phí vận hành, không cộng thêm toàn bộ tiền mua máy vào chính tháng đó; nhu cầu tiền đầu tư ban đầu nên được xem riêng.
Xem chạy thử cần quan sát cả công việc trước và sau máy
Nếu có điều kiện chạy thử, nên thống nhất với đơn vị cung cấp một đợt thử bằng mẫu gỗ đại diện cho nguồn nhà máy sẽ dùng. Việc bố trí, vận hành và giám sát thử cần do người đủ chuyên môn thực hiện theo hướng dẫn của đúng thiết bị.
Kết quả hữu ích nên có khối lượng đầu vào, lượng củi đạt yêu cầu, tổng thời gian, số người tham gia và ghi nhận những lúc phải chờ hoặc xử lý lại. Nhờ đó, nhà máy biết công việc vướng ở máy, đưa gỗ hay chuyển củi sau bổ.
Cũng cần làm rõ tài liệu vận hành, bảo vệ máy, bảo trì, vật tư thay thế và phạm vi hỗ trợ của bên cung cấp. Một lần bổ được khúc gỗ lớn chưa đủ thay cho việc đánh giá máy trong điều kiện sử dụng dự kiến.

Từ khâu chuẩn bị củi đến chi phí một tấn hơi
Với nhà máy dùng củi cho lò hơi, chọn được máy chỉ giải quyết khâu chuẩn bị nhiên liệu. Sau đó còn vận chuyển nội bộ, cấp liệu, trực lò và các khoản vận hành khác. Chi phí chẻ cần được đưa vào đúng nhóm khi tính chi phí tạo hơi, tránh cộng lại phần nhân công hoặc vận chuyển đã ghi ở khoản khác.
NAN cung cấp Dịch vụ vận hành lò hơi và bán hơi công nghiệp cho các nhà máy phù hợp sau khi đánh giá nhu cầu và điều kiện thực tế. Tự tổ chức hay thuê dịch vụ cần được so trên cùng phạm vi công việc, chi phí và cơ sở đo. Nếu nhà máy hiện chỉ cần xử lý củi to, việc chọn quy cách hoặc máy phù hợp vẫn là bước cần giải quyết trước.
Để xem cả chi phí chuẩn bị nhiên liệu và vận hành theo lượng hơi thực đo, nhà máy có thể đọc tiếp:







